تاثیر عسل در درمان عفونتهای زخمی

عسل از تشکیل غشای عفونی روی زخمها نیز جلوگیری می کند؛ این غشا از باکتریها در برابر آنتی بیوتیکها محافظت و آنها را به عفونتهای مقاوم در برابر دارو تبدیل می کند.

دادنا: پژوهشگران اعلام کردند، عسل در درمان عفونتهای زخمی مقاوم در برابر دارو موثر است.

 به گزارش واحد مرکزی خبر به نقل از یونایتدپرس ، پروفسور رز کوپر از دانشگاه کاردیف وِیلز گفت : عسل در برابر سه باکتری که عموما به عفونت زخمها منجر می شوند، واکنش نشان می دهد. این باکتریها سودونیم اُریجین (Pseudonyms origins)، استرِپتُکُکی گروه آ (Streptococci) و اِستافیلُکُکوس (Staphylococcus) هستند.

 پژوهشگران در این تحقیقات از عسل موسوم به "مونیکا" استفاده کردند ؛ این عسل از شربت عسل زنبورانی بدست می آید که از شهد درخت مونیکا در نیوزلند تغذیه می کنند.

به گفته کوپر و همکارانش، عسل از رشد باکتریهای آلوده کننده زخمها جلوگیری می کند

عسل همچنین از ارتباط باکتریها با بافتهای پوستی جلوگیری می کند که این موثر ترین شیوه در جلوگیری از عفونت زخمهاست.

عسل از تشکیل غشای عفونی روی زخمها نیز جلوگیری می کند؛ این غشا از باکتریها در برابر آنتی بیوتیکها محافظت و آنها را به عفونتهای مقاوم در برابر دارو تبدیل می کند.

وی همچنین تصریح کرد، استفاده همزمان از عسل تاثیر آنتی بیوتیکهای موجود را نیز در درمان عفونتها افزایش می دهد.

سربازان رومی نیز در جنگها برای درمان زخمها از عسل استفاده می کردند.

عجائبى از آفرينش زنبور عسل  
و اوحى ربك الى النحل ان اتخذى من الجبال ببوتا و من الشجر و مما يعرشون ثم كلى من كل الثمرات فاسلكى سبل ربك ذللا يخرج من بطونها شراب مختلف الوانه فيه شفاء للناس ان فى ذلك لاية لقوم يتفكرون . ⁽⁷⁵⁾
(و خداوند به زنبور عسل وحى فرستاد كه در دل كوهها خانه بسازد و بر روى درختان و جاهاى بلند جاى بگيرد. سپس امر فرمود به زنبورها كه از ميوه ها و گلها استفاده كنيد و از راههاى پروردگار خود كه مسخر شما است بهره گيريد تا از شكم زنبورها شرابى رنگارنگ بيرون آيد كه شفاى دردهاى مردم است و در آن نشانى از قدرت خداوند براى قومى كه انديشه و تفكر كنند وجود دارد.)
و همچون زنبور عسل امر فرمانده را اطاعت كرد خداوند در لعاب او شفا قرار داد همچنان كه مؤ من چون امر خدا را اطاعت كرده و راز را پوشيد، خداوند هم ديدن او را و هم نشينى با وى را شفا براى هر كس قرار داده چرا كه هر كس مؤ من را نظر كند عبرت مى گيرد و به خود مى آيد و هر كس سخن او را بشنود پند گيرد و هر كس با او نشيند سعادت يابد. زنبور عسل جاندارى است كه نه احكام شرع بر او روان است و نه مشمول خطاب و تكليف است و نه آراسته عقل و تميز ليكن از روى الهام به او فرمانى مى رسد، مطيع و منقاد فرمان است . چون طاعت دارد فرمان بردارد و فروتن وار پيش آمده و خداوند لعاب او را شفاى مردم قرار داده است .
بنده مؤ من را در اين آيت اشارتى و بشارتى است ، اشارتى پيدا و بشارتى به سزا، كه چون مؤ من از فرمان حق پيش چشم خويش داشته و باطن را از ملاحظات ديگران پاك كرده ، خداوند چنين بنده را سبب نجات و سعادت خلق گرداند و ديدار وى شفاء دردمندان و سخن او پند مؤ منان و مجالست او زيادت درجه عابدان دانست . ⁽⁷⁶⁾
زندگى زيبا و مهيج زنبور عسل از عسلش شيرين تر است . تعاون و زندگى دسته جمعى زنبور عسل كه برگرفته از الهامات است تعجب همه متفكران عالم را به خود جلب نموده است . هر كندويى هزاران زنبور از انواع مختلف در خود جاى داده است . بخشى از زنبورها كارگرند و شغلشان اين است كه كيلومترها راه را در شبانه روزى طى مى كنند حتى آمار نشان مى دهد كه در شب پرواز بيشترى دارند و بر روى گلهاى و گياهان متنوع مى نشينند و از شيره جان گياهان مى مكند و در داخل شكم توسط اعضاى گوارشى خود تبديل به عسل مى سازند و سپس در داخل كندوها از طريق دهانشان عسل را در طبقات چيده شده به شكل شش ضلعى قرار مى دهند. خستگى براى اين موجود بى معنا است و آنچه كه برايش مهم است انجام وظيفه است كه طبق فرمان خداوند كريم بايد عمل نمايد و دست از پا خطا نخواهد كرد. بخشش از زنبورها به عنوان مادر و ملكه عمل مى كنند كه وظيفه تخم ريزى را به عهده دارند تا زنبورهاى جديد پيدا شده و باعث رونق اقتصادى جامعه گردد. قسمتى از زنبورها شغل نگهبانى از كندو را دارند كه هيچ غريبه اى نمى تواند وارد كندو شود و قبل از ورود در كندو آنان را شناسايى كرده و درجا با سلاح گرم خود آنان را نابود مى سازند. و اگر داخل كندو و اين درگيرى رخ دهد زنبور مرده را به بيرون كند و انتقال مى دهند تا تعفن آن بقيه را اذيت نكند. در تاريخ دانشين زندگى زنبور آمده است كه اين موجود كوچك در ظاهر كه دنيايى را در خود جاى داده است با پيام رسانى همانند بى سيم ، مخابره خبر مى كند. يكى از زنبور داران مى گفت : يك روز تصميم گرفتم كاسه عسلى را با يك عدد زنبور عسل از كندوهاى شخصى خودم را در يك فاصله دور قرار دهم لذا كيلومترها دور شدم . سپس كاسه عسل را پايين گذاشتم و زنبور عسل را در كنار آن رها كردم اين حيوان بر روى عسل نشست و چند بار دور زد و سپس پشت به آفتاب به سوى كندوها نشست و شروع به حركات خاصى نمود كه پس از چند دقيقه زنبورهاى زيادى را مشاهده كردم كه همه از كندوهاى شخصى خودم بودند و آنها با خوردن عسل به كندوها برگشتند و آنقدر رفت و آمد كردند تا عسل به اتمام رسيد. من از آنجا متوجه شدم كه زنبورها مى توانند پيام خود را از راه دور به دوستانشان ابلاغ كنند و اين بسيار امر مهمى است كه در اين موجودات به ظاهر ريز مشاهده مى شود.
زنبور عسل به وظايف خود بسيار آشنا مى باشد به طورى كه تا جايى كه امكان دارد از عسلى كه خود تهيه نموده استفاده نمى كند و سعى مى كند از گياهان بهره بگيرد مگر آنكه در محاصره اقتصادى سختى قرار بگيرد و به علت نبودن شهد و شيرينى گياهان از عسل خود استفاده كند تا رفع اضطرار شود. و يا زنبور داران در چنين موقعيتى از شكر براى تغذيه زنبورها استفاده مى كنند.
نكاتى چند پيرامون زنبور عسل  
1- زنبور عسل از ماده اى قندى مخصوصى كه بن و بيخ گلها است استفاده مى كند.
ولى زنبور شناسان مى گويند: احيانا از تخمدان گلها و دمبرگها و ميوه ها نيز استفاده مى كنند لذا قرآن مى فرمايد: (من كل الثمرات )
يعنى از همه ميوه ها استفاده كنند. جمله عجيبى كه از موريس مترلينگ دانشمند زيست شناس نقل شده اهميت اين تعبير قرآن را آشكار مى كند. او مى گويد همين امروز اگر زنبور عسل اعم از وحشى و اهلى از بين بروند يكصد هزار نوع از گياهان و گلها و ميوه هاى ما از بين خواهند رفت و از كجا اصولا تمدن ما از بين نرود. ⁽⁷⁷⁾
مراد او اين است كه زنبورهاى عسل در جابجا كردن گرده هاى نر و بارور كردن گياهان ماده و به دنبال آن پرورش ميوه ها بسيار سهم عظيمى دارند، كه بعضى از دانشمندان اين عمل آنها را از عسل سازى آنها مهمتر مى دانند.
2- راههاى مطمئن و رام : قرآن مى گويد خداوند به زنبور عسل وحى و الهام فرستاد كه فاسلكى سبل ربك در جاده هاى پرودگارت كه رام و تسليم تو است گام بردار. زنبور شناسان با مطالعات دريافته اند كه صبحگاهان زنبورهايى كه ماءمور شناسايى گلها هستند از كندو خارج شده و مناطق پر گل را كشف و شناسايى مى كنند و به كندو باز مى گردند و حتى سمت و جهت و فاصله محل را دقيقا به ديگران اطلاع مى دهند زنبورها براى گمراه نشدن ، مناطق را با پراكندن بوهاى مختلف نشانه گذارى مى كنند به طورى كه امكان سرگردانى نيست و احتمالا آيه اشاره به اين مطلب دارد.
3- عسل در كجاى زنبور ساخته مى شود؟ شايد هنوز بسيارى فكر كنند زنبور عسل ، شيره گلها را مكيده و در دهان خود جمع و دركند و ذخيره مى كند در حالى كه چنين نيست بلكه شيره گل را به بعضى از حفره هاى درون خود كه زنبور شناسان آنرا چينه دان مى گويند مى فرستد و در آنجا كه حكم يك كارخانه كوچك مواد شيميايى را دارد تغيير و تحولهاى مختلفى پيدا كرده و شهد گلها را به عسل تبديل نموده و مجددا زنبور، آن عسل را از دستگاه گوارش خود به وسيله دهانش خارج مى كند. عجيب اينكه سوره نحل در مكه نازل شده و در منطقه مكه نه گل و گياهى وجود دارد و نه زنبورهاى عسل ولى قرآن با اين ظرافت از آنها سخن مى گويد
تخرج من بطونها شراب مختلف الوانه .
4- رنگهاى مختلف عسل : رنگ عسل بر حسب آنكه زنبور بر روى چه گل و ثمره اى نشسته متفاوت است به همين جهت در پاره اى از موارد قهوه اى تيره ، گاهى نقره اى سفيد، بى رنگ ، زرد رنگ ، گاه شفاف و زمانى تيره و يا زرد طلايى و گاهى خرمائى مايل به سياه است . اين تنوع ذوقها و سليقه هاى مردم است . زيرا امروزه ثابت شده كه رنگ غذا در تحريك اشتهاى انسان بسيار مؤ ثر است . قديمى ها نيز گويا اين مسئله روانى را درك كرده بودند كه به غذاهاى خود زعفران ، زرد چوبه و مواد رنگى ديگر مى زدند تا از طرق بصرى نيز ميهمانها را بر سر اشتها در آورند. در كتب غذاشناسى هم بر اين مطلب تاءكيد شده است .
5- عسل ماده اى شفا بخش است : مى دانيم بسيارى از داروهاى اساسى در گياهان نهفته است كه بسيارى از آنها هنوز براى بشر ناشناخته است . دانشمندان مى گويند: زنبور عسل چنان دقتى در مكيدن شيره گياهان دارد كه مواد داروئى در آنها را نيز جذب كرده و بطور زنده در عسل حفظ مى كند.
دانشمندان براى عسل خواص بسيار زيادى گفته اند كه هم جنبه درمانى و هم پيشگيرى و نيرو بخشى دارد و براى نمونه به آنها اشاره مى كنيم :
1- عسل زود جذب خون شده و به همين جهت نيرو بخش و در خون سازى مؤ ثر است
2- عسل ايجاد عفونت در معده و روده جلوگيرى مى كند.
3- عسل بر طرف كننده يبوست است .
4- عسل براى افرادى كه دير به خواب مى روند مؤ ثر است و البته زيادى آن خواب را كم مى كند.
5- عسل براى رفع خستگى و فشردگى عضلات مؤ ثر است .
6- عسل اگر به زنان بار دار داده شود شبكه عصبى فرزند آنها قوى خواهد شد.
7- عسل ميزان كلسيم خون را بالا مى برد.
8- عسل براى كسانى كه دستگاه گوارشى آنها ضعيف است مؤ ثر است خصوصا اگر به نفخ شكم مبتلا باشد.
9- عسل به علت سرعت جذب آن ، انرژى زا و ترميم قوا مى كند.
10- عسل در تقويت قلب مؤ ثر است .
11- عسل براى درمان بيماريهاى ريوى كمك كننده خوبى است .
12- عسل بخاطر خاصيت ميكروب كشى اش براى مبتلايان به اسهال مفيد است .
13- عسل در درمان زخم معده و اثنى عشر عامل مؤ ثرى شمرده شده است .
14- عسل به عنوان معالج رماتيسم ، عضلات و ناراحتيهاى عصبى شناخته شده است .
15- عسل در رفع سرفه و صاف شدن صدا در حنجره انسان مفيد است . علاوه بر اين خواص متعدد و متنوع براى ساختن داروهاى لطافت پوست و زيبايى صورت ، طول عمر، ورم دهان و زبان ، ورم چشم ، خستگى و ترك خوردگى پوست و استخوان و مانند آن استفاده مى شود.
مواد و ويتامينها موجود در عسل بسيار است از جمله مواد معدنى : آهن ، فسفر، پتاسيم ، يد، منيزيم ، سرب ، مس ، سولفور، نيكل ، روى و سديم را براى نمونه نام برد. از مواد آلى نيز مى توان صمغ ، پولن ، اسيد لاكتيك ، اسيد فورميك ، اسيد سيتريك ، اسيد تاتاريك و روغنهاى معطر و از ويتامينها مى توان ويتامينهاى ششگانه (آ- ب - ث - د- كا - ا) را نام برد و بعضى ويتامين پ و ب را هم نام مى برند.
خلاصه اينكه عسل در خدمت درمان و بهداشت و زيبائى انسانها است . از پيامبر اسلام عليه السلام نقل شده است كه اگر هر ماه يكبار عسل خورده شود و شفائى را كه قرآن از آن ياد كرده بطلبد خداوند او را از 77 نوع بيمارى شفا مى بخشد. ⁽⁷⁸⁾
6- تلاش زنبور عسل براى انسانها است (للناس ):
از نكات جالبى كه زنبور شناسان ذكر مى كنند اين است كه زنبور عسل براى رفع گرسنگى خود نياز به دو يا سه گل دارد تا از آنها تغذيه كند در حالى كه در هر ساعت بطور متوسط روى دويست و پنجاه گل نشسته و كيلومترها راه مى پيمايد و اين همه فعاليت در واقع در راه زندگى انسانها و براى آسايش و سلامتى آنان است .
7- فساد نشدن عسل : عسل از غذاهائى است كه هرگز فاسد نمى شود و حتى ويتامينهاى آن هم به مرور زمان از دست نمى روند. دانشمندان علت اين امر را وجود پتاسيم در عسل مى دانند كه موانع رشد ميكروب مى شود به علاوه داراى مقدارى مواد ضد عفونى كنند اسيد فورميك است و لذا مصريان قديم از اين خاصيت استفاده كرده و مردگان خود را موميائى مى كردند تا بدنشان فاسد نشود. وقتى قبر فراعنه مصر را پس از 23 قرن شكافتند، عسل دست نخورده و سالم در كنارشان وجود داشت .
8- نيش زنبور عسل خاصيت درمانى دارد: دانشمندان پى برده اند كه نيش ‍ زنبور عسل براى بيماريهائى مانند رماتيسم ، مالاريا، درد اعصاب و بعضى ديگر از امراض مؤ ثر است البته نيش زدن زنبور به عنوان خودكشى زنبور محسوب مى شود و با نيش زدن مى ميرد. قابل توجه است كه گزش يك يا چند زنبور معمولا قابل تحمل است ولى گزش دويست تا سيصد عدد زنبور باعث فلج شدن دستگاه تنفسى و احتمالا مرگ است . ⁽⁷⁹⁾
با توجه به خواص متعدد غذائى و دارويى كه در زنبور عسل و عسل آن نهفته است كمتر موجودى بين موجودات عالم يافت مى شود كه اين همه اثرات مفيد و خواص متعدد در خود جاى داده باشد. همه زحمات زنبور عسل براى آن است كه بر روى سفره غذاى انسان ، غذائى مقوى و خوش ‍ طعم و خوش رنگ وجود داشته باشد كه با بهره ورى از آن و خواص دارويى آن لحظه اى به خود آيد و به شكرانه اين نعمت عظماى الهى بر سر سفره تفكر و انديشه بنشيند و خداى منان را سپاس گويد و موجب شناخت بيشتر انسان نسبت به خالق چنين موجود عجيبى گردد.
مقايسه زنبور عسل با مردم با ايمان  
كار مؤ من از چند جهت مانند كار زنبور عسل است
1- زنبور عسل از كثافتها و پليديها دورى مى كند. چون خداوند به زنبور وحى فرستاد كه در جاهاى بلند خانه و عسل بسازد و آدم با ايمان هم از گناه و نافرمانى و سرپيچى از احكام خدا پرهيز دارد.
2- همه پرندگان چون شب در رسد به لانه هاى خود روند جز زنبور عسل كه در شب براى گرفتن شيره گلها بيش از روز پرواز مى كند و همين گونه مردم چون شب فرا رسد همگى در بستر راحت مى نمايند. ليكن مرد با ايمان بر پا خاسته و در حضور خداى خويش به عبادت مى پردازد و درد دل خود را با خدا در ميان مى نهد.
3- زنبور عسل ، سر خود و از روى هوى و هوس كار نمى كند بلكه به فرمان خالق خويش انجام وظيفه مى كند همين گونه مرد مؤ من هم به ميل خود و به هواى نفس عمل نمى كند بلكه فرمان حق را اطاعت مى نمايد.
4- زنبور عسل از انواع پرندگان بيم دارد ليكن خود، آزارى به كسى نمى رساند.
و مرد مؤ من هم آزار مردم را تحمل مى كند ولى به كسى آزارى نمى رساند.
5- زنبور عسل خاتمه اعمال خود را بر رفتن در كندو وبستن درب انجام مى دهد همين گونه مرد مؤ من ، لذت شيرينى عبادت را نمى يابد جز وقتى كه در تنهائى و خلوت غير از خداوند كسى او را نمى بيند.
يكى از عارفان مشهور مى گويد. راهبى را ديدم كه در ديرى نشسته بود. كسى از او پرسيد روزگارت چون است ؟ گفت گفت روزگارت چون است ؟ گفت روزگارم در نماز مى گذرد كه نماز سبب سعادت و پيرايه شهادت به مظنه مشاهدت است . عارف پرسيد آرزوى تو در دنيا تا كجا است و چند است ؟ راهب گفت : هرگز گامى برنداشته و نگذاشته ام مگر اينكه پيوسته مرگ را ميان دو گام مى بينم !آنگاه گفت اى مرد تو هم حال خود را با من بگوى . او گفت : من آن قدر سر بر خاك نهم و سجده كنم و همى گويم تا از آب چشم من گياه از زمين سبز شود!راهب گفت : اگر بخندى و به گناهان خود اقرار كنى ، بهتر است تا گريه كنى و به عمل خود بنازى چون اين حالت خود بينى و خود پسندى است . پس اى جوانمرد بدان كه خنده و شادى و اعتراف به گناه از گريه و زارى كه آن را نزد خداوند عملى پندارى و سزاوار پاداشى باشى به مراتب بهتر و بالاتر است ! آنگاه او را پند داد و گفت : خداوند را بپرهيز و زهد و تقوى پيشه كن و با مردم دنيا رقابت و چشم هم چشمى مكن و مانند زنبور عسل باش كه اگر مى خورى پاك و پاكيزه بخور و اگر مى نهى پاكيزه بخور و اگر مى نهى پاكيزه و مفيدنه و اگر بر شاخ گلى يا درختى نشينى آن را نشكن . خداوند چند چيز عزيز و گران را در چند چيز حقير و كوچك قرار داده است : چون سنت خداوند است كه هر چه عزيز و شريف تر است در كم بهاتر و حقيرتر قرار دهد. چنان كه عسل با حلاوت را در زنبور نحيف و ابريشم را در كرمكى ضعيف و مرواريد را در صدفى وحشى و مشك را در ناف آهوى دشتى پديد آورده است . خداوند در آيات مربوط به زنبور عسل از روى اشارت مى فرمايد: اى محمد ما آن روز كه امت تو را ستوديم و كنتم خير امة گفتيم آن در از عمران بسيار طاعت راهم مى ديديم .
آن روز كه زنبور ضعيف را عسل داديم بازوان توانا هم مى ديديم . آن روز كه كرمك را ابريشم داديم آن مارهاى با اهميت را هم مى ديديم . آن روز كه آهوى دشتى را مشك داديم آن شيران با صولت را هم مى ديديم . آن روز كه بلبلان را آواز خوش داديم ، طاووسان زيبا را هم مى ديديم و آن روز كه اين مشتى خاك يعنى امت تو را ثنا گفتيم ، فرشتگان صف زده را در راه خدمت هم مى ديديم .

زان پيش كه خواستى منت خواسته ام

عالم ز براى تو بياراسته ام

در شهر مرا هزار عاشق بشيند

تو شاد بزى كه من تو را خواسته ام (80)

از عجائب ديگر زنبور عسل
در مؤ سسه حشره شناسى واشنگتن آمريكا حدود 000/20 نوع كتاب پيرامون زندگى زنبور عسل و مورچه وجود دارد.
زنبور عسل براى طول عمر خود 135 گرم عسل تهيه مى كند و براى 400 گرم عسل بايد 000/80 بار از كندو خارج شود كه با اين مقدار رفت و آمد مى تواند محيط كره زمين را دو بار دور بزند. ⁽⁸¹⁾
هر كندو بين 000/30 تا 000/80 جمعيت دارد كه به سه گروه ملكه و نر و كارگر تقسيم مى شوند.
زنبور كارگر كه از ملكه و زنبور نر كوچكتر است دارى 5 چشم مى باشد كه دو چشم در دو طرف سر كه هر يك بيش از 6000 عدسى دارد كه در هر لحظه مى تواند 12000 تصوير را ببيند در حالى كه انسان مى تواند دو تصوير را در يك لحظه ببيند. سه چشم ديگر در سه گوشه اى كه در ميان دو چشم مركب بوجود آمده يعنى روى پيشانى قرار گرفته است مى باشد. زنبور كارگر نه بينى دارد و نه گوش ولى شاخكهاى آن دارد هزارها عضو بسيار كوچك است كه حس بويايى و شنوايى در آن تعبيه شده است .
سراسر اين شاخكها را موهاى بسيار ريز پوشانده كه زنبور در تاريكى به وسيله آنها راه خود را پيدا مى كند. ⁽⁸²⁾
زنبور عسل چهار نوع سلول و حنجره براى خود مى سازد.
1- حجره هاى سلطنتى كه محل زندگى ملكه است كه سمت پادشاهى دارد.
2- حجره هاى بزرگتر براى پرورش جنس نر و انبار آذوقه است .
3- حنجره و خانه هاى كوچك كه محل پرورش تخمها و نوزادان است كه حدود هشت دهم شانه هاى كندو را تشكيل مى دهند. خانه هاى كند و شش ‍ ضلعى است كه محكمترين شكل هندسى است . قطر حنجره هاى كندو 11 ميلى متر است كه زنبور مى تواند از داخل آن عبور كند و حداكثر قطر حجره ها 22 ميلى متر است . ⁽⁸³⁾
ملكه براى باور شدن ، همه زنبورهاى نر را به سوى خود مى كشد و با پرواز كردن ملكه ، همه زنبورهاى نر كند و به همراه او پرواز مى كنند. زنبورهاى نر در يك مسابقه سنگين در فضا شركت مى كنند، كه در اين مسابقه فقط يك زنبور نر به عنوان برنده مسابقه معرفى مى شود كه اين زنبور پيروز، موفق به ازدواج با ملكه مى شود و ملكه باور شده به كندو بر مى گردد و آن زنبور نر پس از عروسى در فضا مى ميرد و بقيه زنبورهاى نر به كندو بر مى گردند و تا جايى كه غذا هست استفاده مى كنند و زنبورهاى كارگر اگر ببينند غذاى كندو كم شده زنبورهاى نر را مى كشند، و جسدهاى آنها را به بيرون كند و انتقال مى دهند

شکرک زدن ( رس شدن ، کريستاليزه شدن عسل ،  Grandulated Honey):

آنچه که در اصطلاح « شکرک زدن » مي گويند و به خاطر وجود کلمه شکر در ذهن تقلبي بودن عسل را تداعي مي کند، چيزي جز پديده « بلور شدن » يا « کريستاليزاسيون » نيست.

عسل به علت درصد بالاي مواد قندي که دارد در واقع يک ماده جامد است که تحت شرايط بسيار شکننده اي بصورت مايع قرار دارد. اين ماده اشباع شده قندي ( گلوکز، فروکتوز و مالتوز) بايد در واقع جامد باشد، ولي به طور اتفاقي مايع است. به همين دليل به محض اينکه شرايط مطلوب شود اين تغيير فيزيکي يعني شکرک زدن، پديدار مي گردد.

متاسفانه اين موضوع به حدي تاثير سوء در ذهن مصرف کنندگان ايجاد کرده است که از يک طرف مشکل بزرگي را براي توليد کننده در جريان عرضه به بازار و از طرف ديگر براي مصرف کنندگان از نظر طبيعي بودن عسل مايع به وجود آورده است. بايد توجه داشت که شکرک زدن و خاصيت تبلور عسل، دليل عدم مرغوبيت آن نيست و بعضي افراد به غلط عسل بلوري شده را مصنوعي يا تقلبي مي دانند.

يك كيلو عسل، چقدر شهد گل نياز دارد؟

زنبور عسل كه پديد آورنده ماده غذايي خوش طعم و مفيد به نام عسل است، براي تهيه اين محصولش تلاش بسياري مي كند. اگرچه فرآيند توليد عسل هنوز نيز بطور كامل براي دانشمندان شناخته شده نيست، اما بسياري معتقدند كه زنبور، پس از مكيدن شيره گياهان، آنرا به كيسه توليد عسل كه در شكمش است برده و طي چند فرآيند پيچيده شيميايي، آنرا به اين خوراكي خوش طعم تبديل مي سازد. اما فكر مي كنيد، زنبور عسل براي توليد يك كيلو محصول چه مقدار شهد گل نياز دارد؟
همانطور كه مي دانيد، تلاش و كوشش زنبور براي تهيه عسل، همواره يكي از نمادهاي همت و كوشش براي انجام كارها بوده است. تاجاييكه گفته مي شود، اين حشره پر تلاش براي توليد يك كيلو عسل، مجبور است دو ميليون بار بر روي گلها نشسته و از شيره آنها استفاده نمايد.

چشم زنبور، دقیق تر از پیشرفته تر از پیشرفته ترین رایانه ها

پژوهش تازه در دانشگاه كالج لندن (UCL) نشان داده است دستگاه بینایی زنبورها بسیار پیچیده تر و پیشرفته تر از آنی است كه تاكنون تصور می شد. در این تحقیقات، دانشمندان توانسته اند بفهمند مغز چگونه می تواند سطوح یا اجسام مختلف را تحت نورپردازی های رنگ، مختلف تشخیص دهد. این یافته می تواند بشر را یك گام به سوی ساخت سامانه های روباتیكی مستقل نزدیك كند.متخصصان انستیتو چشم پزشكی UCL برای این آزمایش ها، زنبورهای عسل را طوری آموزش دادند كه گل های مصنوعی با یك رنگ خاص را پیدا كنند. شیوه آموزش هم از این قرار بود كه اگر زنبور گل مورد نظر را درست پیدا می كرد، شهد گل جایزه می گرفت! در مرحله بعدی، محل آزمایش را با چهار رنگ سبز، آبی، زرد و فرابنفش روشن كردند و به ارزیابی توانایی زنبورها در یافتن گل های مصنوعی پرداختند.بیو لوتو، از محققان انستیتو چشم پزشكی می گوید: ما می دانستیم كه زنبورها می توانند در نورهای عمومی مختلف گل ها را شناسایی كنند. اما نمی دانستیم آیا می توانند در شرایط پیچیده تری هم این كار را انجام دهند؟ در طبیعت معمولا شرایط ساده ای وجود ندارد. كف جنگل را در نظر بگیرید كه پرتو خورشید از لابه لای شاخه ها و برگ ها عبور می كند و پس از بازتاب از چند سطح رنگی متفاوت به زمین می رسد. زمین جابه جا روشن و تاریك است و نورهای بازتابیده با رنگ های مختلفی محیط را روشن می كنند. هنگامی كه یك صحنه با نور عمومی روشن می شود، تشخیص یك جسم یا یك سطح خاص در صورت تغییر نور عمومی، كار نسبتا ساده ای است؛ كافی است چشم، خودش را با نور متوسط محیط سازگار كند. این كار تقریبا شبیه همان فرایندی است كه چشم انسان به محیط تاریك سینما عادت می كند. دشوارتر از آن، این است كه بخواهیم جسم یا سطح مورد نظر را در چند نورپردازی همزمان تشخیص دهیم. در این شرایط، سازگاری با رنگ متوسط محیط جواب نمی دهد. پژوهشگران فكر می كردند زنبورها با نور و رنگ متوسط محیط سازگار می شوند و اجسام را تشخیص می دهند. از این رو حدس زده بودند زنبور باید محیط را بر اساس نوع نورپردازی و رنگ غالب آن تقسیم كند، در هر محدوده چشم خود را سازگار كند و در نهایت گل های مصنوعی را در هر بخش پیدا كند. اما این حدس درست نبود!مشاهدات دانشمندان نشان می دهد مغز كوچك زنبور، بر اساس ارتباط رنگی میان اجسامی كه در تجربیات گذشته برایش سودمند بوده است، سطوح و اجسام را در شرایط جدید تشخیص می دهد. جزئیات این روش هنوز آشكار نیست، ولی چون انسان ها هم از همین راهبرد برای تشخیص اجسام سود می برند، این تحقیقات می تواند قوانین حاكم بر چگونگی دیدن و آشكارسازی اجسام را مشخص كند.مغز كوچك زنبور اندكی بیشتر از یك میلیون نورون (سلول عصبی) دارد، ولی می تواند فرایندی به این دشواری را انجام دهد. در حالی كه پیشرفته ترین رایانه ها هنوز از انجام چنین كاری (دیدن در نورهای مختلف) عاجزند. هدف نهایی دانشمندان این است كه روباتی كاملا مستقل تولید كنند كه در دیدن و تشخیص اجسام نیازی به بشر نداشته باشد

فواید درمانی زهر زنبور عسل

 

گرانترین عسل دنیا از منطقه هیمالایا است.
بومیان نپالی با خطر انداختن جان خود از نردبانهای خیزران به ارتفاع شصت متر بالا می روند تا عسل زنبوری وحشی که نیشی مثال زدنی هم دارد جمع آوری کنند.
برای این کار بومیان از دود و بوی شراب برنج محلی که برای زنبورها فلج کننده است استفاده می کنند.
بومیان متعقدند که طعم این عسل به خطر انداختن جان می ارزد. دقیقا بهمین دلیل این گرانترین عسل دنیاست.

نحوه دفع فضولات زنبورعسل

 بطور کلی دفع فضولات زنبورهای کارگر و نرها در خارج از کندو انجام می گیرد.عمل دفع فضولات در بهار و تابستان و پائیز و بطور کلی در شرایط آب وهوایی مناسب بطور عادی و با فواصل کوتاه انجام می گیرد.معمولا دفع فضولات همراه با سایر اعمال چرای زنبور انجام می شود ولی در مواقعی که شرایط آب و هوائی نامناسب و موقعی که زنبور برای مدت طولانی مجبور به عدم چرا می شود فضولات آنها در رکتوم آنها باقی مانده و بصورت فشرده نگهداری می شود.گاهی در طول زمستان ممکن است چندین روز یا هفته ها زنبور نتوانند فضولات خود را دفع کنند.در مواقعی که زنبورها صرفا برای دفع فضولات خود از کندو خارج می شوند،اقدام به انجام پروازهای کوتاهی در اطراف کندو کرده و ممکن است حداکثر ده ها متر از کندو فاصله بگیرند و در حین انجام  پرواز فضولات خود را دفع کنند. ولی در مواردی که جهت چرای در مزارع و باغات خارج می شوند و تواما فضولات خود را دفع می کنند ممکن است صدها متر نیز از کندوی خود دور شوند.

دفع فضولات ملکه در داخل کندو انجام می شود که در اینصورت زنبورهای کارگر تمیز کننده داخل کندو فضولات دفع شده ملکه را خارج می نمایند.

جالب توجه است که بمنظور حفظ نظافت داخل سلولها،لاروهای در حال رشد تا آخر مرحله لاروی به هیچ وجه فضولات خود را  دفع نمی کنند زیرا دریچه های محل اتصال لوله های مالپیگی(4عدد) به روده و همچنین دریچه ارتباطی بین معده و روده لارو در تمام دوران لاروی کاملا بسته هستند.ولی در مرحله آخر دوره لاروی و موقعی که درب سلول بسته می شود این دریچه ها باز شده و لارو فضولات خود را دفع می کند که بعدا پس از متولد شدن زنبور جوان از سلول،سایر زنبورهای تمیز کنننده ی لانه اقدام به خارج کردن فضولات و پوسته های لارو میکنند.

سحرگاهان که شبنم آيتي از پاک بودن را به گلها هديه مي بخشد
به آن محراب پاکش آرزو کردم برايت:
خوب ديدن
خوب بودن
خوب ماندن را

مقدمه :

تنوع شرایط جغرافیایی و آب و هوایی در سرزمین پهناور ایران ، گوناگونی عظیمی را در شرایط اقلیمی و به تبع آن جوامع گیاهی این کشور پدید آورده است . اگر چه بنا به دلایل چون چرای مفرط دام ، بهره برداری های بی رویه و قهر طبیعت که خود ناشی از علل یاد شده است ، از انبوهی جوامع و گستردگی عرصه های تحت پوشش گیاهی کاسته شده ولی با این وجود راه نجات جوامع گیاهی بازمانده از خطر انهدام و امید به احیاء رویشگاه های زوال یافته هنوز باقی است . لیکن دستیابی به این دو هدف بزرگ تنها با تلاش و موقعیت سنجی برنامه ریزان و متخصصین منابع طبیعی تجدید شونده در جهت ارائه طرحها و برنامه های مدون مبنی بر اصول علمی از یک سو و جلب مشارکت مردم در به اجرا در آوردن این گونه طرحها از سوی دیگر امکان پذیر خواهد بود .
شناخت ارزشهای نهفته در منابع جنگلی و مرتعی از جمله عواملی است که انگیزه حفاظت و احیاء منابع تجدید شونده را قوت می بخشد وجود گونه های متنوع گیاهی با ارشهای صنعتی ، دارویی و خوراکی که بعضی از آنها نقش پر اهمیتی را در صادرات غیر نفتی دارا می باشند ، جاذبه های فراوانی را در گستره جنگلها و مراتع کشور پدید می آورد . برخی از این گونه ها از دیر باز مورد شناسایی اطباء و دانشمندان اعصار گذشته قرار گرفته ، سابقه بهره برداری دیرینه ای در میان مردم هر سامان داشته و پاره ای از آنها به دلیل ناشناخته ماندن از نظر ارزشهای موصوف در خور اهمیت دانسته نشده و یا به واسطه صفات کم اهمیت تری مورد بهره برداری قرار گرفته است .
استان کرمان نیز با وسعت 2/18 میلیون هکتار به عنوان دومین استان پهناور کشور محسوب میشود و تنوع آب و هوایی متنوع در این استان باعث بروز شرایط اقلیمی و به تبع آن جوامع گیاهی متنوعی شده است . آنقوزه یکی از گیاهان بسیار مهمی است که همه ساله مقادیر قابل توجهی شیره از آن استحصال و به کشورهای خارجی صادر میشود ، ولی در تهیه طرحهای بهره برداری و برآورد تولید تاکنون بر روی محاسبه میانگین تولید هر بوته عملاً هیچگونه فعالیتی انجام نشده است .
 
هدف تحقیق :

در سالهای اخیر با بهره برداری های غیر اصولی گیاه آنقوزه در حال انقراض و نابودی است به منظور حفظ و حراست از رویشگاه های این گیاه تهیه طرحهای بهره برداری مدون که در آن به تمامی جنبه های حفظ و احیاء توجه شده باشدالزامی است و در ایتراستا دانستن میانگین متوسط هر بوته نیز ضروری بنظر میرسد.بمنظور رسیدن به نقضها ی جنبه های حفظ واحیاء توجه شده باشد الزامی است و در این راستا دانستن میانگین متوسط هر بوته نیز ضروری بنظر میرسد. بمنظور رسیدن به نقصهای مشترک با انجام تحقیقات موارد ذیل تحقق مییابد :
1 ـ بررسی میانگین تولید هر بوته آنقوزه 2 ـ محاسبه تولید هر منطقه بر اساس شیره دهی هر بوته 3 ـ برنامه ریزی جهت برآورد تولید 4 ـ محاسبه دقیق ارزش ریالی تولید آنقوزه در هر منطقه 5 ـ آموزش بهره برداران به بهترین روش تیغ زنی
 
شناسایی گیاه آنقوزه :

آنقوزه گیاهی است که از خانواده چتریان Umbellifereae با نام علمی FerUla Assa Foetisa که به فرانسوی به آن Asa Foetida و به انگلیسی به آن Stingingassa گفته میشود که بر اثر تیغ زدن شیرابه از آن استحصال میشود که به نام خود گیاه یعنی آنقوزه معروف است . در استان کرمان دو نوع آنقوزه به نامهای آنقوزه شیرین که در حوالی سیریز ( مرز کرمان و یزد ) ، کوهبنان زرند و نوق رفسنجان و آنقوزه تلخ در حوالی کرمان ( کوهپایه و شرق چترود ) پابدانا ، بیدخون زرند ، جنوب سیرجان ، شمال و غرب شهر بابک پراکنش دارد، گستردگی دارد . پراکنش آنغوزه تلخ در استان کرمان به مراتب بیشتر از آنقوزه تلخ میباشد . آنقوزه گیاهی است چند ساله که قطر ریشه گیاه بر حسب سن متفاوت و ار 7 تا 10 سانتیمتر نیز میرسد و تا عمق 30 الی 40 سانتیمتری خاک فرو میرود . ریشه ها بصورت افقی و به موازات سطح خاک قرار دارند به دلیل گستردگی ریشه گیاه در حفاظت خاک نقش مهمی را ایفاء مینماید . ریشه از دو لایه ذخیم و نازک تشکیل شده است و پوسته بیرونی به رنگ قهوه ای متمایل به تیره میباشد که پس از خشک شدن به صورت یک لایه نازک به راحتی جدا میشود . پوست دورنی ضخیم و به رنگ سفید می باشد بافت ریشه بصورت چوب پنبه ای دارد و در اثر برخورد با اجسام سخت و به راحتی تغییر شکل میدهد . منطقه یقه گیاه پوشیده از الیافی است که باقیمانده خشک شده برگهای سنوات قبل میباشد . با توجه به میزان بارندگی و سایر شرایط محیطی هر چند سال یکبار به بذردهی میرسد . و بعد از بذردهی بوته های آنقوزه برای همیشه خشک میشوند ، چون در گیاه بالغ تمامی شیره پرورده برای ساختن بذر به مصرف میرسد . گل آذین به صورت چتر
مرکب میباشد و گلها هرمافرودیت و به رنگ زرد میباشد ، البته گلهای نر و ماده نیز در گیاه وجود دارد ، ارتفاع ساقه گل دهنده به دومتر نیز میرسد بذرها به شکل راکت می باشد و بسیار سبک هستند . رنگ پوست ساقه گل دهنده زرد و متمایل به سبز میباشد . برگها به صورت روزن و در روی زمین گسترده میباشند برگها سبز تیره دارای بریدگیهای عمیق هستند . برگهای جوان بسیار شکننده بوده و به راحتی زخم میشوند و شیره از داخل زخم تراوش می کند . شیره آنقوزه به دو نوع اشکی و توده ای میباشد . نوع اشکی از ساقه گیاه و به مقدار کم در حالت طبیعی خارج و به درشتی یک نخود تا یک گردو می باشد و بسیار مرغوب است . نوع توده ای بر اثر تیغ زدن فوقانی ریشه بدست می آید و دارای طعم گس و گزنده است و نامرغوب تر از نوع اول است . شیره آنقوزه حاوی 62% رزین 5/12% صمغ ، 3 تا 7 در صد اسانس ، 28/1 درصد اسد فرولیک و به مقدار بسیار جزئی وانیلین میباشد . آنغوزه دارای خواص درمانی بسیاری است و حتی در دامپزشکی نیز مورد استفاده قرار میگیرد . طبق رأی حکما طب سنتی از نظر طبیعت خیلی خیلی گرم و نسبتاً خشک است و در درمان بیماریهایی چون فلج ، رعشه ، سستی اعضاء بسیار مفید است . همچنین از شاخ و برگ خشک شده آنقوزه در زمستان برای تغذیه دام استفاده می شود
عملیات پژوهشی طرح :
در سالهای اخیر به دلیل افزایش جمعیت ، بهره برداری رو به افزایش است و بهره برداران همواره سعی می کنند که بیشترین تولید را به دست آورند . به دنبال این روند در سالهای اخیر بهره برداری از گیاه فوق منوط به تهیه طرحهای بهره برداری مدون گردیده است . در تهیه طرحهای بهره برداری معمولاً طراحان به آمار و ارقام متفاوتی استناد می کنند که عموماً پایه و اساس درستی ندارند ، لذا به منظور وحوت رویه در طراحی طرحهای بهره برداری بایستی به میزان تولید متوسطی جهت هر بوته دست یافت که هدف از تحقیقات حاضر دستیابی به میزان تولید متوسطی جهت هر بوته دست یافت که هدف از تحقیقات حاضر دستیابی به این مهم میباشد . بدین منظور در دو منطقه از استان که از نظر شرایط اکولوژیکی ، توپوگرافی ، پوشش گیاهی و - شبیه هم هستند . ( تیکدر کرمان و بیدخون زرند ) 6 قطعه ( در هر منطقه سه قطعه ) به صورت پلاتهای صد متر مربعی ( 10 10 ) به طور تصادفی در نظر گرفته شد و ضمن محصور نمودن این قطعات نسبت به شمارش بوته های قابل بهره برداری اقدام و سپس با تیغ زدن هر بوته در طی دوره بهره برداری که یکصد روز میکشد نسبت به توزین شیره به دست آمده از هر گیاه پرداخته و ضمن مقایسه تولید هر پلات با پلات دیگر میزان متوسط تولید هر بوته در کل پلاتها اقدام گردید . در جدول زیر نتایج حاصل از آماربرداری در پلاتهای شش گانه ذکر گردیده است .

 
نتیجه گیری :

چنانچه از جدول فوق هویداست در این تحقیقات جمعاً در شش پلات 87 بوته قابل بهره برداری بوده اند که جمعاً میزان 3615 گرم آنغوزه استحصال شده است . با تجزیه و تحلیل نتایج بدست آمده با استفاده از روشهای آماری نهایتاً این نتیجه حاصل شد که میزان متوسط شیره دهی هر بوته آنقوزه برابر 7/39 گرم می باشد که میتواند در طراحی طرحهای بهره برداری توسط کارشناسان و افرادی که طرحهای بهره برداری آنقوزه تهیه میکنند مد نظر قرار گیرد .

کاربردهای امروزی بره موم

کاربرد آرایشی

کاربردهای پوستی و آرایشی امروزه متداولترین مصارف برای بره موم و عصاره های آن می باشند. اثرات آن روی ترمیم و نوسازی بافت کاملاً بررسی گردیده است. بره موم همراه با خواص باکتری کشی و قارچ کشی خود، فوائد بسیاری در کاربردهای مختلف در مواد آرایشی فراهم می آورد.بسیاری از ویژگیهای مفید بره موم (پروپولیس) شامل : فعالیتهای ضد باکتری، ضد قارچی، ضد ویروسی، ضد جوش سر وصورت، ضد التهاب و ضد اکسیداسیون به علاوه ترمیم زخمها، تحریک جریان خون و مخاط و اثرات بی‌حسی موضعی آن می‌باشند. سمیت کم و سازگاری خوب آن با پوست نشان داده شده است. ولی بایستی در نظر داشت که جزئی عکس‌العملهای حساسیت‌زاد را دارا می‌باشد.

بره موم اصولا به عنوان یک عامل ضد بو و پاک‌کننده پوست استفاده می‌شود. البته به عنوان یک نگاهدارنده و محافظت کننده هم کاربرد دارد.